s. ve zf.
Boş.
1. İçinde, üstünde, elinde hiç kimse veya hiçbir şey bulunmayan.
“Şal aygırım şaşakta anayım, / Torbası boş kaldı. / Ketecegĭme canmayman, anayım, / Nışannım kaldı.” – (Boztorgay).
2. İşsiz.
“Köstergen er kız ünerĭn. / Boş geşĭrmegen künlerĭn.” – (İsmail Ziyaeddin – Tepreş).
3. mec. Bir işe yaramayan. Boş düşünce.
“Müslüman şarap ĭşmez, / Boş lafman pĭlaw pĭşmez. / Menĭ üş ay aldattıñ, / Son selâmıñ kelĭşmez.” – (Boztorgay).
4. mec. Bilgisiz.
5. Görevlisi olmayan (iş, vazife, kadro), münhal.
6. Yapılacak işi olmayan.
7. mec. Yararsız, verimsiz, nafile.
8. mec. Anlamsız.
9. mec. Bağsız, bağlantısız ; nişanlanmamış.
“Mĭna selâm álekĭm kara köz dülber, / Eger başıñ boş bolsa, cawlıgıñ cĭber.” – (Boztorgay).
“Başım boş dep kuwanma, ururlar nokta. / Aldatırlar anaynı, babañ yokta.” – (Boztorgay).
Baş bolgan, boş bolmaz. – Atas.
Boş atıp tolı tutmak – Umit etmezken iyi bir sonuç elde etmek.
Boş boş karamak – Anlamsız gözlerle bakmak.
Boş kalmak – a) İşsiz kalmak. b) (Yer için) İşgal edilmemiş durumda olmak.
Boş lap etmek – İşe yaramayan bir şekilde konuşmak.
Boş şıkmak – Umulanlar gerçekleşmemek.
Boş şıkmamak – Az da olsa bir kazançla çıkmak.
Boş turmak – Çalışmamak.
Boş turmamak – a) Her zaman yapacak bir işi olmak. b) Birinin yaptığına karşılık olarak bir harekette bulunmak.
Boş zaman – İşsaatlerinin dışındaki zaman.
Boşı boşına – Boşu boşuna, gereksiz yere.
Boşına – Gereksizyere.
Boşka ketmek – Gayretler bir işe yaramamak.
Kafası boş – Kafası boş.
Boş turgaşı babaañ sakalın culk – Deyim. Boş oturacağına babanın sakalını yol.
Boşka kuysañ tolmaz, / Tolıga kuysañ almaz. – Deyim. Boşa koysan dolmaz, doluya koysan almaz.
Fıkarenıñ cebĭ boş, kalbĭ tolıdır. – Atas. Yoksulun cebi boş, kalbi doludur.
Kesĭmsĭz ırgat boş şıgar. – Atas. Sözleşmesiz ırgat eli boş çıkar.
Ya okı, ya tokı, boş otırma. – Atas. Ya oku, ya doku, boş durma.
Rom: adj. 1. Go, golaşl. 2. Şomer, fără servici. 3. fig. Deşart, fără rost, de prisos. 4. fig. İgnorant. 5. (Loc de muncă) Liber, vacant. 6. Fără treabă. 7. fig. (Vorbă) Deşart, de prisos, de clacă. 8. fig. Fără sens. 9. fig. Liber, neangajat.
